Data publikacji:

Bezpieczeństwo w górach - zima w górach

Zima w górach rządzi się swoimi prawami. Śnieg i lód utrudniają poruszanie się w terenie, niskie temperatury i porywisty wiatr wychładzają, a szybko zachodzące słońce może sprawić, że na szlaku złapią cię totalne ciemności. Jeśli chcesz zapewnić sobie bezpieczeństwo w górach podczas zimowej wyprawy, zobacz, jak przygotować się do wycieczki oraz jaki sprzęt ze sobą zabrać.
bezpieczeństwo w górach

Bezpieczeństwo w górach - zasady

Zanim ruszysz na szlak, aby zachować bezpieczeństwo w górach zimą, niezbędne jest przygotowanie się do trasy.

  • Przebieg szlaków – zimą niektóre szlaki mogą być zamknięte z powodu zagrożenia lawinowego. Informacje na ten temat można znaleźć w przewodnikach czy na stronach lokalnych grup GOPR, ponieważ najczęściej każdego roku są to te same ścieżki. To kluczowy element przygotowań do wyprawy zimą w górach.
  • Prognoza pogody i informacje o ostrzeżeniach – zagrożenie lawinowe może występować nie tylko na zamkniętych drogach. Jeśli chcesz zadbać o swoje bezpieczeństwo w górach, sprawdź komunikaty informujące o zagrożeniu lawinowym. Podawane są w pięcio stopniowej skali informującej o prawdopodobieństwie zejścia lawiny. 
Ostrzeżeń tego typu nie należy lekceważyć, bo już pierwszy, najniższy stopień zagrożenia lawinowego determinuje to, jak należy poruszać się w terenie górskim oraz jakich miejsc unikać. Poza komunikatami tego typu sprawdzaj aktualną prognozę pogody, najlepiej jest korzystać z informacji udostępnianych przez GOPR.
  • Godzina wyjścia – zimą dzień jest znacznie krótszy niż latem, a to oznacza, że na szlak najlepiej jest wybrać się wcześnie rano, żeby zmrok nie zaskoczył cię na drodze. Jeśli chodzi o bezpieczeństwo w górach, zasada ta jest bardzo ważna – po zmroku znacznie trudniej poruszać się w górskim terenie, a dodatkowo temperatura spada. Planując wycieczkę dobierz trasę, którą uda ci się pokonać za dnia.
Przeczytaj także: Szlaki w Karkonoszach - najpiękniejsze szlaki górskie
  • Telefony alarmowe – jeśli w razie trudności z zejściem ze szlaku lub, gdy konieczne okaże się wezwanie pomocy, w swoim telefonie musisz mieć zapisane numery kontaktowe do lokalnych grup GOPR czy TOPR. Sprawę ułatwia aplikacja RATUNEK – dzięki niej ratownicy łatwo określą twoje położenie za pomocą koordynatów GPS pobranych z telefonu.

Jaki sprzęt zabrać w góry ziemią?

O ile latem na niewymagających szlakach wystarczą ci w zasadzie wygodne buty i butelka z wodą, o tyle zima w górach jest znacznie bardziej wymagająca. Co zabrać w góry zimą?
  • Raki lub raczki – to rodzaj nakładek na obuwie wyposażonych w metalowe kolce, które zabezpieczają przed poślizgnięciem się na lodzie lub na zlodowaciałym śniegu. Raczki to sprzęt adresowany do turystów, a raki to akcesoria, po które sięgają osoby pokonujące bardziej wymagające trasy.
  • Rakiety śnieżne – sprzęt tego typu nakłada się na buty i w efekcie uchronisz się przed zapadaniem się w kopnym śniegu. Rakiety przydadzą się, jeśli przyjdzie ci poruszać się na nieprzetartych szlakach.
  • Stuptuty – to rodzaj osłon, jakie zakłada się na nogi poniżej kolan i przytwierdza do obuwia. Dzięki stuptutom śnieg nie będzie wsypywał ci się do butów.
Do tego zestawu akcesoriów warto dodać jeszcze kilka drobiazgów: 
  • mapę lub sprzęt do nawigacji,
  • kijki trekkingowe,
  • czołówkę,
  • termos z ciepłym napojem,
  • przekąskę,
  • apteczkę z folią NRC,
  • powerbank.

Jak się ubrać zimą w góry?

Stara górska zasada mówi, że w góry należy ubierać się na cebulkę. I jest w tym sporo racji. Ubiór ma również wpływ na twoje bezpieczeństwo w górach, zwłaszcza zimą, ponieważ temperatura i śnieg mogą utrudnić ci komfortowe poruszanie się w terenie. Z czego zatem powinna składać się outdoorowa cebulka?

  • Bielizna – powinna z jednej strony zapewniać komfort cieplny, a z drugiej solidnie odprowadzać wilgoć i zapewniać dobrą oddychalność. W praktyce na zimę świetnie sprawdza się bielizna z wełny merino. Jest bardzo ciepła, nie absorbuje wilgoci i zapachów, a do tego jest miła w dotyku. Jeśli chcesz skompletować solidny zestaw na zimę w górach, postaw na koszulkę oraz kalesony z merino.
  • Warstwa docieplająca – to bluza lub sweter, ale najczęściej turyści sięgają po bluzy wykonane z dzianiny polarowej. 
  • Kurtka – ostatnia warstwa outdoorowej cebulki powinna chronić przed deszczem, śniegiem i wiatrem. Najczęściej w tej roli stosuje się kurtki typu hard shell, które świetnie izolują, jednak ograniczają nieco oddychalność wcześniejszych warstw. Alternatywą może być kurtka puchowa, jednak w starciu z wilgocią puch, czy to naturalny, czy syntetyczny, szybko traci swoje właściwości termiczne.
  • Czapka/kominiarka – czapka to absolutne minimum, podczas wyprawy w góry zimą. Dobrą alternatywą lub uzupełnieniem ekwipunku może być kominiarka, która dodatkowo osłoni częściowo twarz. Dzięki temu mroźny wiatr zacinający prosto w oczy nie będzie tak dokuczliwy.
  • Rękawiczki – możesz postawić na cienkie polarowe rękawiczki czy nawet solidne łapawice puchowe. Wszystko zależy od twojej odporności na zimno, terenu w jakim będziesz się poruszać oraz prognozowanych temperatur. 
  • Okulary przeciwsłoneczne lub gogle – ochrona przed promieniowaniem UV przyda się nie tylko latem. Zimą może mieć ono szczególnie przykre skutki – długie przebywanie w słoneczny dzień w ośnieżonym terenie może skończyć się tzw. ślepotą śnieżną. To przejściowe zaburzenie widzenia, do którego dochodzi na skutek zapalenia spojówek i podrażnienia nabłonka rogówki właśnie poprzez działanie intensywnego promieniowania. W efekcie tej przypadłości można nawet utracić wzrok, dlatego jeśli chcesz zadbać o swoje bezpieczeństwo w górach zimą, okulary lub gogle z filtrem to konieczność. 
Na koniec warto zaznaczyć, że zimą najlepiej jest poruszać się w górach w towarzystwie. Dodatkowa osoba na szlaku zapewni ci większe poczucie bezpieczeństwa. A jeśli planujesz samodzielną wędrówkę, poinformuj kogoś o planowanej trasie, godzinie wyjścia oraz powrotu ze szlaku.

Przeczytaj także:
  1. Jak chodzić z kijkami? Technika nordic walking
  2. Szlaki turystyczne - jakie szlaki górskie warto pokonać?
  3. Jak zadbać o stopy przed i podczas wycieczki?
  4. Jak postępować, gdy będziemy mieć wypadek w górach?
  5. Scyzoryk - wszystko, co musisz o nim wiedzieć
  6. Co zabrać na wycieczkę w góry?

Autor: Kamila Zalińska-Woźny